Feabhra 2009 – Na Bainc

Glacadh, i beagnach gach aon tír, leis an dírialú airgeadais a thosaíodh ar an Oileán Úr le linn na ‘80í. De réir na smaointe a noctadh dúinn sna SAM, do b’í Éire ar cheann desna tíreanna a thogh an drochfheallsúnacht seo.

Goidé eile a bhí á dhéanamh ag an iar-Rialtóir Airgeadais, Patrick Neary, níor stop sé na bainc is iad ag dáileadh amach €112bn d’fhorbróirí réadmhaoine, roimh a stop an titim idirnáisiúnta an chamailéireacht. Níor chuir an Banc Ceannais aon tsuim sa bhoilgeoig réadmhaoine – a bhí le feiceáil ar gach taoibh dá fhoirgneamh féin fiú. I Muigheo, dúradh go raibh an Rialtas, an t-Aire Airgeadais agus a Roinn, scairshealbhóirí agus ceannairí na mBannc (an ‘ciorcal ciontach’) freagrach is go raibh dlí i gcoinne drochriaracháin de dhíth.

Chuir Gobharnóir John Hurley agus Neary (ball de Bhord an Bhainc Cheannais) milleán ar an bhfahdb eacnamaíochta domhanda – dúirt go mbeadh na bainc in ann an stoirm a sheasamh. Ceapadh i gCo na Mí, ámh, go rachfadh drochriarachán anseo ar aghaidh, gan stad gan staonadh, munar stopadh é, go dtí go bhfhásfadh an fhadhb rómhór! D’admhaigh Hurley gur chuir na bónais is na díbhinní (.i. na milliúin mhóra), a thug na baincéirí dóibh féin, go mór le deacrachtaí. Níor admhaigh sé go raibh eacnamaithe oillte ina gcéird sa Bhanc aige. ‘Carpe diem..’ leathan-phrionsabal an Stát-chórais.

D’éirigh Neary go drogallach as a phost le pinsean €140,00/bl agus €630,000 chun dul leis (fá rún). Bhí duine éigin sásta leis! Duine a ghlac le foirmle Meiriceánach do rialachas corparáide, a chuir na bainc ansin $60trn ar strae ón ngheileagar domhanda (!!!). I dTír Chonaill dúradh gur fágadh muintir na hÉireann lom d’éis don Rialtas iachall a chur ortha na baincéirí annseo a choimeád ar mhuin na muice.

Agus €7bn den Chiste Phinsin curtha ag an Rialtas i BOI is AIB, nach fiú pingin rua, b’fhéidir, na sóchmainní réadmhaoine atá acu, tá leis ráth Stáit ag Bainc a chlúdáios €440bn. Thit luach scaireanna Anglo ó €17.53 go 12c nuair a nochtadh drochfhiacha de €500m agus, fá shrón an Rialtóra, nuair a thug an Cathaoirleach, Seán Fitzpatrick, iasachtaí dó féin de €84m (nó b’fhéidir €150m – gan trácht ar chamailéireacht le ILP). I mBaile Átha Cliath, bhí an tuairim ann (ar an chuid is fearr de) go raibh an cuma air go bhfuil slis neamhinniúil ar fad, le lánchumhacht agus ar tuarastal ró-ard, i bhfoireann an Rialtóra, an Bhainc Cheannais, na Roinne Airgeadais agus suas an dréimire arís.

Ghlac an Rialtas Anglo in a sheilbh agus a gcuid fiach (nach fios cé chomh mór iad). Ligfear do rudaí a seal a rith, i bhfoclaibh an Bhainc Cheannais, a deireas go dtitfidh an geileagar fé 5% i mbliana. Tubaiste é titim de 2%.

Fóram fíorúil do Lucht Labhartha na Gaeilge é An Comhluadar Scadhp
(Trealamh Scadhp le fáil saor in aisce ach é a iarraidh in am ós Na Comhluadair Bheo cairde@gaeltacht.info)

Freagra

Líon amach do chuid faisnéise thíos nó cliceáil ar dheilbhín le logáil isteach:

Lógó WordPress.com

Is le do chuntas WordPress.com atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Pictiúr Google

Is le do chuntas Google atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Peictiúr Twitter

Is le do chuntas Twitter atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Pictiúr Facebook

Is le do chuntas Facebook atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Ceangal le %s


Molann %d blagálaí é seo: